Verkeerd functionerende klimaatbeheersing maakt ziek
Veel mensen kennen de term ‘Sick Building Syndrom’ voor gebouwen die ziek maken. Dat dat kan is een bewezen feit. Er zijn genoeg mensen die er last van hebben of (in de termen van de ontkenners) die er last van zeggen te hebben. Het probleem is de bewijslast. Het menselijk lichaam is een complex geheel dat – meer of minder lang aan onjuiste omstandigheden blootgesteld – allerlei afwijkingen en ziekteverschijnselen gaat vertonen. Daar zijn de geleerden het wel over eens. Niet over wat dan ‘onjuiste omstandigheden’ zijn en al helemaal niet over wie daar dan verantwoordelijk voor zijn, c.q. (ook financieel) op aangesproken kunnen worden. Het is bijv. een bewezen feit dat te veelvuldig gebruik van een mobieltje de kans op kanker in het hoofd vergroot. Er worden (ook in onze huizen) steeds meer apparaten draadloos (dus via zenders en ontvangers) met elkaar verbonden, maar we weten nog heel weinig over de risico’s van voortdurende blootstelling aan de energievelden, die dat met zich meebrengt. Voor sommige onderzoekers staat vast dat bijv. de straling rond steunzenders voor mobiele telefonie en de spanningsvelden rond hoogspanningsleidingen ziekteverwekkend kunnen zijn. De mate waarin mensen daarvoor gevoelig zijn wisselt van persoon tot persoon. De invloed van natuurlijke en cultuurtechnische energie op allerlei levensvormen is volop in onderzoek. We weten er nog ongeveer evenveel van als indertijd van radioactiviteit toen het echtpaar Curie met het onderzoek daarnaar begon. De oude kennis over energie in de natuur en de effecten daarvan op planten, dieren en mensen is weggehoond omdat de apparatuur om die wetenschappelijk te meten, ontbrak. Gelukkig trekt de natuur zich daar niets van aan. Die weet wel beter. Het gebeurt wel vaker dat we enthousiast grootschalig zaken toepassen waar we de consequenties onvoldoende van kennen en later behoorlijk spijt van krijgen. Denk maar aan asbest, DDT, antibiotica, formaldehyde, opslag van kernafval (Asse, Duitsland) enz. Het is een lange lijst. De nieuwste rage is het geloof dat met technologie alles oplosbaar is. Een huis is prima volgens bepaalde constructiemethoden energieneutraal te verwarmen en te bewonen, maar in veel gevallen worden tamelijk conventioneel gebouwde huizen potdicht gemaakt en wordt er een apparaat in aangebracht dat de luchtventilatie en verwarming regelt. In theorie kan dat heel goed, in de praktijk gaat het vaak mis (door verkeerde aanleg, door onvoldoende of zelfs het ontbreken van onderhoud, door allerlei andere oorzaken). Iedereen weet dat je de airco in de auto minstens eens per jaar moet laten reinigen, anders kan er schimmel- en bacteriegroei in ontstaan waar je goed ziek van kunt worden. In huizen, kantoren en andere menselijke omgevingen gebeurt dat onderhoud vaak niet of verkeerd. En dus worden mensen ziek. Nog een voorbeeld: wie maakte zich druk over vervelende groeisels in warmwaterleidingen tot het in Noord-Holland tijdens een bloemententoonstelling fout ging en mensen stierven aan de veteranenziekte door besmette waterdruppeltjes. En Google maar eens naar Balansventilatie in wijk Vathorst in Amersfoort. We zijn niet dom, maar vaak wel kortzichtig. Niets nieuws overigens: in de 19e eeuw was er al een befaamde geleerde (ik zal zijn naam niet noemen) die beweerde ‘dat we nu wel zo ongeveer alles wisten wat er te weten was’. En ook nu zijn er genoeg geleerden die iets niet bestaanbaar achten ‘omdat ze er nooit van hebben gehoord’. Ze maken zichzelf tot maat der dingen. Een tikkeltje arrogant misschien? En toch – met Maxima sprekend – een beetje dom? Nogmaals: gelukkig trekt de natuur zich daar niets van aan.